TRAMEPRO YAWATAKA WAANDISHI KUZINGATIA WELEDI NA UHAKIKI WA TAARIFA

 

Na Mwandishi Wetu, Dar es Salaam.

SHIRIKA la Dawa Asilia na Ulinzi wa Mazingira Tanzania (TRAMEPRO) limewataka wananchi, viongozi, waandishi wa habari na watumiaji wa mitandao ya kijamii kuhakikisha wanahakiki taarifa kabla ya kuzisambaza, likisema taarifa sahihi ni msingi wa kujenga umoja, amani na maendeleo ya Taifa.

Wito huo umetolewa Septemba 28, 2026, wakati dunia ikiadhimisha Siku ya Kimataifa ya Upatikanaji wa Taarifa, ambayo huadhimishwa kila mwaka tarehe hiyo kwa lengo la kuhamasisha upatikanaji wa taarifa, uwazi na uwajibikaji.

TRAMEPRO imesema maadhimisho hayo ni fursa ya kutafakari umuhimu wa wananchi kupata taarifa sahihi, za kuaminika, kwa wakati na zinazoweza kufikiwa, sambamba na wajibu wa kila mmoja kuzihakiki na kuzitumia kwa uadilifu.

Kwa mujibu wa shirika hilo, maendeleo ya teknolojia za kidijitali, mitandao ya kijamii na zana za akili bandia yameongeza kasi ya uzalishaji na usambazaji wa taarifa, hali inayohitaji jamii kujenga utamaduni wa kuhakiki taarifa kabla ya kuzisambaza.

TRAMEPRO imesema taarifa sahihi zina mchango mkubwa katika kujenga uelewa, kuimarisha uwajibikaji, kulinda afya ya jamii, kuhifadhi mazingira na kuimarisha umoja, amani na mshikamano wa Taifa.

Kaulimbiu ya maadhimisho ya mwaka huu inalenga “Kulinda Uadilifu wa Taarifa katika Enzi ya Kidijitali: Nafasi ya Upatikanaji wa Taarifa katika Kukabiliana na Mkanganyiko wa Taarifa.”

Katika wito wake kwa waandishi wa habari, TRAMEPRO imewasihi kuendelea kuzingatia weledi, maadili na ukweli katika utekelezaji wa majukumu yao, huku wakihakiki taarifa kabla ya kuzichapisha.

Shirika hilo limeeleza kuwa vyombo vya habari vina nafasi muhimu katika kujenga uelewa wa jamii na kutoa taarifa zinazoweza kusaidia kuimarisha umoja, amani na mshikamano.

Aidha, TRAMEPRO imewataka viongozi na taasisi za umma kutoa taarifa kwa wananchi kwa uwazi, usahihi na kwa wakati, huku zikitumia lugha inayoeleweka kwa jamii.

Kuhusu afya, dawa na tiba, shirika hilo limeonya dhidi ya kusambaza taarifa zisizo sahihi, likisema taarifa za aina hiyo zinaweza kuwa na madhara kwa afya na maisha ya wananchi.

Changamoto nyingine zilizotajwa ni pamoja na upatikanaji usio sawa wa teknolojia, gharama za intaneti, ujuzi mdogo wa kidijitali pamoja na ugumu wa kutambua maudhui yaliyotengenezwa au kubadilishwa kwa kutumia teknolojia ya akili bandia.

TRAMEPRO pia imewataka wataalamu wa tiba asili kuzingatia usalama, ushahidi, maadili na uwajibikaji wanapotoa taarifa kuhusu dawa na tiba asili, na kuepuka kutoa madai ya kitabibu ambayo hayawezi kuthibitishwa.

Katibu Mkuu wa TRAMEPRO, Boniventura Mwalongo, amesema Tanzania yenye umoja na amani inahitaji utamaduni wa mawasiliano unaoheshimu ukweli na utu wa kila mwananchi.

“Taarifa sahihi hujenga uaminifu. Uaminifu hujenga uelewa na huimarisha umoja na amani,” amesema.

Ameongeza kuwa taarifa sahihi zinaweza kusaidia kuelimisha jamii kuhusu afya, kumsaidia mkulima, kumlinda mtumiaji wa dawa, kuhamasisha uhifadhi wa mazingira na kumwezesha mwananchi kushiriki katika maendeleo ya Taifa.

CRDB FOUNDATION YASHIKA MWELEKEO WA UWEZESHAJI WANAWAKE KUPITIA IMBEJU

 

Naibu Waziri wa Madini, Dkt. Steven Kiruswa akikabidhi tuzo ya Mdamini Mkuu wa Malkia wa Madini kwa Mkuu wa Kitengo cha Uendelezaji Biashara Changa na Ujumuishaji wa Kifedha, Ndugu, Fadhili Bushagama (kushoto) pamoja na Meneja wa Benki ya CRDB Kanda ya Magharibi, Jumanne Wagana, wakati wa kilele chake kilichofanyika mkoani Geita, Septemba 25, 2025.

Mwenyekiti wa TAWOMA Taifa, Semeni Malale akizungumza katika wakati kilele cha usiku tuzo za Malkia wa Madini kilichofanyika mkoani Geita, Septemba 25, 2025.

Na Mwandishi Wetu.

Taasisi ya CRDB Bank Foundation imeshiriki katika kilele cha Malkia wa Madini 2026, kilichofanyika Septemba 25, 2026 mkoani Geita, katika hafla iliyoandaliwa na Tanzania Women Miners Association (TAWOMA) kwa lengo la kutambua, kuhamasisha na kuwezesha wanawake wanaoshiriki katika sekta ya madini.

Hafla hiyo ilihudhuriwa na Mgeni Rasmi, Mhe. Dkt. Steven Kiruswa, Naibu Waziri wa Madini, pamoja na viongozi na wadau mbalimbali kutoka katika sekta ya madini.

Akiwa mdhamini mkuu wa hafla hiyo, CRDB Bank Foundation imeendelea kusisitiza dhamira yake ya kuchangia uwezeshaji wa wanawake kiuchumi, hususan kupitia Programu ya Imbeju, inayolenga kuwawezesha wanawake na vijana kwa kuwapatia elimu ya fedha, kukuza ujasiriamali, kuwaunganisha na huduma za kifedha, pamoja na kujenga uwezo wa kuendeleza na kukuza shughuli zao za kiuchumi.

Ushiriki huu unaakisi dhamira ya CRDB Bank Foundation ya kushirikiana na wadau mbalimbali katika kujenga mazingira yanayowawezesha wanawake kushiriki kikamilifu katika uchumi, kutumia fursa zilizopo na kujenga shughuli endelevu zenye mchango katika maendeleo ya jamii.

CRDB Bank Foundation, Tunaamini katika uwezeshaji unaojenga uwezo, unaofungua fursa na kuleta mabadiliko endelevu kwa vijana na wanawake.

Mradi wa maji sh bilioni 53.12 kukamilika novemba 30

Na Oscar Assenga, Tanga

WAZIRI wa Maji, Jumaa Aweso, amemtaka mkandarasi anayetekeleza mradi wa maji wa hati fungani wenye thamani ya Sh bilioni 53.12 kuongeza nguvu kazi na kuhakikisha mradi huo unakamilika ifikapo Novemba 30, 2026, akisisitiza kuwa hakutakuwa na muda wa nyongeza.

Aweso ametoa agizo hilo wakati wa ziara ya kukagua maendeleo ya mradi huo, ikiwamo tanki kubwa la maji lililopo Mowe jijini Tanga, ambapo amesema serikali haitakubali visingizio kwa kuwa fedha za utekelezaji wa mradi huo zipo.

Amesema mradi huo umefikia zaidi ya asilimia 70 ya utekelezaji na kwamba mkandarasi anatakiwa kuongeza kasi kwa kufanya kazi usiku na mchana ili kuhakikisha wananchi wanaanza kunufaika na huduma hiyo kwa wakati uliopangwa.

“Nimekuja leo kukagua huu mradi nikiwa na Katibu Mkuu. Mradi huu sasa umefikia asilimia 75. Maelekezo ambayo nawaambia Tanga Uwasa na mkandarasi ni kwamba hatutakuwa na muda wa nyongeza,” amesema Aweso.

Ameongeza kuwa utendaji wa mradi huo unatakiwa kubadilika na mkandarasi kuongeza wafanyakazi ili kukamilisha kazi kwa wakati, akisisitiza kuwa hakuna sababu ya kuchelewesha mradi kwa kuwa fedha zipo.

“Tunataka mwisho wa mwezi huu wa 10 tukija kuona maendeleo yake, yatupatie picha kwamba ifikapo Novemba 30, 2026, mradi utakuwa umekamilika,” amesema.

Aweso amesema mradi huo ni miongoni mwa miradi ya mfano inayotekelezwa na Wizara ya Maji kwa kutumia hati fungani kama chanzo mbadala cha fedha kwa ajili ya kuimarisha huduma ya maji.

Amesema lengo ni kuhakikisha kunakuwa na chanzo cha uhakika cha maji kitakachosaidia wananchi kupata huduma hata pale linapotokea tatizo la kiufundi au kukatika kwa umeme.

Kwa upande wake, Katibu Mkuu wa Wizara ya Maji, Mwajuma Waziri, amesema wizara itaendelea kushirikiana na Mamlaka ya Maji na Usafi wa Mazingira Tanga (Tanga Uwasa) katika kumsimamia mkandarasi ili kuhakikisha anatekeleza majukumu yake kwa mujibu wa mkataba.

Amesema timu ya wizara itafuatilia kwa karibu utekelezaji wa maelekezo ya Waziri Aweso, huku akisisitiza kuwa ifikapo Novemba 30, 2026, miundombinu yote inayohusika na mradi inapaswa kuwa imekamilika na wananchi kuanza kupata huduma.

Mkurugenzi wa Tanga Uwasa, Geoffrey Hilly, amesema mradi huo unaendelea vizuri na umefikia wastani wa asilimia 72 kwa ujumla, huku kazi zikiendelea katika maeneo mbalimbali kuanzia chanzo hadi usambazaji wa mabomba.

Amesema mradi huo unalenga kuboresha huduma ya maji katika Jiji la Tanga pamoja na Wilaya za Muheza na Mkinga, ambapo Mkinga ni miongoni mwa maeneo yatakayonufaika na maji yanayozalishwa katika mtambo wa Mowe.

Kwa mujibu wa Hilly, mradi huo unahusisha upanuzi wa mtambo wa uzalishaji maji kutoka uwezo wa kuzalisha lita milioni 45 hadi lita milioni 60 kwa siku.

Aidha, unahusisha ujenzi wa tanki la kuhifadhia maji lenye ujazo wa lita milioni 35, litakalosaidia kuhakikisha upatikanaji wa maji wakati wa changamoto za kiufundi.

Hilly amesema tanki hilo lina uwezo wa kuhifadhi maji ya kutosha kwa matumizi ya takribani saa 18, hatua inayotarajiwa kuongeza uhakika wa upatikanaji wa huduma ya maji kwa wananchi.

Naye Meneja wa mradi huo kutoka kampuni ya China Railway Seventh Group, Dai Bin, ameahidi kuongeza nguvu kazi na muda wa kazi kwa kufanya shughuli za ujenzi usiku na mchana ili kuhakikisha mradi huo unakamilika ndani ya muda uliowekwa.

Amesema kampuni hiyo imepokea maelekezo ya Waziri Aweso na itayatekeleza kwa kuongeza kasi ya ujenzi ili kufikia lengo la kukamilisha mradi ifikapo Novemba 30, 2026.

Mpogolo Atoa Onyo Kali kwa Watupa Taka Hovyo Dar

 

Na Mwandishi Wetu, Dar es Salaam

MKUU wa Wilaya ya Ilala, Edward Mpogolo, amesema watu watakaobainika kutupa taka hovyo jijini Dar es Salaam watachukuliwa hatua za kisheria, ikiwamo kutozwa faini ya Shilingi 300,000 hadi milioni moja au kifungo cha miezi 12 hadi 24.

Mpogolo amesema hatua hiyo inatokana na utekelezaji wa Kifungu cha 41 cha Sheria Ndogo ya Afya, Usafi na Usimamizi wa Mazingira ya Halmashauri ya Jiji la Dar es Salaam ya mwaka 2024 (GN Na. 1011), ambayo amesema sasa inaanza kutekelezwa kikamilifu.

Akizungumza jana, Septemba 19, 2026, baada ya kuhitimisha zoezi la usafi wa mazingira jijini, Mpogolo amesema utekelezaji wa sheria hiyo unalenga kuhakikisha Dar es Salaam inakuwa safi, salama na yenye mazingira bora.

“Atakayekutwa anatupa uchafu hovyo atachukuliwa hatua kwa mujibu wa sheria. Adhabu ni faini ya kuanzia Shilingi laki tatu hadi milioni moja au kifungo cha miezi 12 hadi 24. Kila mmoja anatakiwa kutambua wajibu wake na kuacha mara moja tabia ya kutupa uchafu hovyo,” amesema.

Amesema Serikali itaendelea kutoa elimu kwa wananchi kuhusu umuhimu wa usafi wa mazingira, huku hatua za kisheria zikichukuliwa dhidi ya watakaokiuka sheria kwa kutupa taka hovyo, kutiririsha maji au kufanya vitendo vingine vinavyohatarisha usafi na mazingira.

Kwa mujibu wa Mpogolo, utekelezaji wa sheria hiyo haulengi kutoa adhabu pekee, bali pia kujenga nidhamu, uwajibikaji na utamaduni wa usafi miongoni mwa wananchi.

Amesema Halmashauri itaendelea kuweka maeneo na vifaa vya kuhifadhia taka pamoja na kuhamasisha utenganishaji wa taka kulingana na aina zake ili kurahisisha ukusanyaji na utunzaji wa mazingira.

Katika kuimarisha ufuatiliaji wa usafi, Mpogolo amesema Jiji limejipanga kuajiri vijana waliomaliza mafunzo ya Jeshi la Kujenga Taifa (JKT) na kuwapatia vyombo vya usafiri kwa ajili ya kusimamia usafi katika mitaa mbalimbali.

“Tutakwenda mtaa kwa mtaa. Hatutaki kuona mtu anatupa taka popote anapotaka. Tutakuwa na mfumo wa ufuatiliaji wa karibu ili kuhakikisha sheria inatekelezwa ipasavyo,” amesema.

Aidha, Mpogolo amesema barabara zote muhimu za Jiji, maarufu kama Smart Roads, zitasimamiwa kikamilifu ili zibaki safi, zipandwe miti rafiki na salama na ziendelee kulipamba Jiji.

Amesema biashara katika barabara hizo hazitaruhusiwa bila kibali cha Mkurugenzi wa Jiji, huku wafanyabiashara wakitakiwa kufanya shughuli zao katika maeneo yaliyopangwa.

Amesema hatua hiyo inalenga kupunguza msongamano, kuimarisha usalama wa watumiaji wa barabara na kuhakikisha Jiji la Dar es Salaam linakuwa na mazingira safi na yanayovutia.

Kingoba: Hakuna Taarifa Muhimu Kuliko Uhai wa Mwandishi

 

Na Mwandishi Wetu.

Washiriki wa mafunzo kwa Waandishi wa Habari kutoka Wasafi Media wameeleza kuwa mada zilizotolewa katika mafunzo hayo zimewasaidia kutambua makosa yaliyokuwa yakijirudia katika utekelezaji wa majukumu yao na kuwapatia mwongozo wa kuboresha utendaji.

Wakizungumza wakati wa tathmini ya mafunzo hayo yaliyofanyika Septemba 17 na 18, 2026, katika Ofisi za Bodi ya Ithibati ya Waandishi wa Habari (JAB) jijini Dar es Salaam, Gerald Hando, Aggai Kifumu na David Rwenyagira wameeleza kuwa mafunzo yamewaongezea uelewa kuhusu sheria, maadili na uzalendo katika uandishi wa habari.

Wamebainisha kuwa miongoni mwa changamoto zinazowakabili Waandishi wa Habari na wazalishaji wa maudhui ni shinikizo la kuongeza idadi ya wafuasi katika majukwaa ya kidijitali, kukidhi matakwa ya hadhira pana na kasi ya mabadiliko katika mazingira ya kidijitali kuwa kubwa kuliko maboresho ya baadhi ya sheria zinazoongoza shughuli zao.

Kwa mujibu wa washiriki hao, mazingira hayo yanaweza kusababisha baadhi ya Waandishi wa Habari kufanya kazi kwa mazoea au kujikuta wakifanya makosa ya kisheria na kimaadili bila kuwa na uelewa wa kutosha.

Wamesema mafunzo hayo yamewajenga kitaaluma, yamewafungua kutoka katika utendaji wa mazoea na kuwapatia mwongozo wa kufanya maamuzi sahihi katika majukumu yao ya kila siku.

Aidha, wameiomba JAB kuendelea kutoa mafunzo hayo kwa Waandishi wa Habari kutoka vyombo vingine, huku kipaumbele kikitolewa kwa wanaofanya kazi na kuzalisha maudhui kupitia majukwaa ya kidijitali, ambako changamoto za uzingatiaji wa sheria na maadili zimeendelea kujitokeza.

Wamesema kasi ya uzalishaji na usambazaji wa maudhui katika majukwaa hayo imeongeza uwezekano wa kutokea kwa makosa ya kisheria na kimaadili, hivyo elimu endelevu inahitajika ili kuimarisha weledi na uwajibikaji.

Mafunzo hayo yalihusu Sheria ya Huduma za Habari, maadili ya uandishi wa habari na uzalendo, yakilenga kuwajengea uwezo Waandishi wa Habari na watangazaji wa Wasafi Media kutekeleza majukumu yao kwa kuzingatia sheria, viwango vya taaluma na maslahi ya jamii.

UNESCO, Tanzania Strengthen Collaboration Across Key Development Sectors

Dar es Salaam, Tanzania: The Tanzania National Commission for UNESCO and UNESCO continue to strengthen their cooperation in advancing shared priorities in education, science, culture, communication and information, and sustainable development.

The photograph was taken during an official engagement at the UNESCO Office, UN House, PSSSF Tower Complex, Dar es Salaam, reflecting the continued collaboration between the two institutions in support of UNESCO’s mandate and Tanzania’s development priorities.

Pictured from left: Prof. Hamisi Masanja Malebo, Executive Secretary, Tanzania National Commission for UNESCO; and Mr Michel Toto, UNESCO Country Representative in Tanzania.

Photo: Tanzania National Commission for UNESCO 

Makonda Hatambui Jezi Mpya za Taifa Stars, Kamati Kuchunguza Mikataba

 

Na Mwandishi Wetu, Dodoma.

Waziri wa Habari, Utamaduni, Sanaa na Michezo, Mhe. Paul Christian Makonda, ametangaza kutoutambua mchakato wa kubadilisha jezi za timu za taifa, akisema umefanyika bila kuishirikisha Wizara licha ya maelekezo aliyoyatoa Februari 2026.

Sambamba na hatua hiyo, Waziri Makonda ameagiza kuundwa kwa kamati maalumu itakayochunguza mikataba ya wazabuni wa jezi hizo, manufaa yake kwa timu za taifa pamoja na mapato yanayotokana na mauzo yake.

Uamuzi huo umetangazwa siku mbili baada ya Waziri Makonda kukataa hadharani jezi mpya zilizoonekana zikivaliwa na Naibu Waziri wa Wizara hiyo, akisema hazikuwa na ubora unaoendana na hadhi ya Taifa Stars.

“Hii siyo jezi ya Taifa Stars. Taifa Stars kwa ubora wake hatuwezi kuwa na jezi za kiwango cha chini hivi. Acheni kutumia picha za Naibu wangu huku ofisi yangu haina taarifa. Tuheshimiane,” alisema Waziri Makonda kupitia mitandao ya kijamii.

Kwa mujibu wa taarifa iliyotolewa na Wizara leo, Septemba 18, 2026, uchunguzi huo unalenga kubaini iwapo mikataba iliyopo inanufaisha timu za taifa kwa kiwango kinacholingana na fedha nyingi zinazotolewa na Serikali kugharamia timu hizo.

Wizara imeeleza kuwa Februari 2026, Waziri Makonda alitoa maelekezo ya kuboresha jezi za timu za taifa ili ziakisi utambulisho wa Tanzania na kuzalisha manufaa mapana kwa nchi.

Hatua hiyo imeelezwa kuwa muhimu kutokana na uwekezaji mkubwa unaofanywa na Serikali katika maandalizi ya timu za taifa zinazoshiriki mashindano ya kimataifa, pamoja na Tanzania kuwa mwenyeji mwenza wa Kombe la Mataifa ya Afrika mwaka 2027 (AFCON 2027).

Kamati hiyo pia itachunguza mapato yanayotokana na mauzo ya jezi na mchango wake katika kugharamia uendeshaji wa timu za taifa.

Tanzania yasukuma matumizi yenye maadili na uwajibikaji ya akili unde

Tume ya Taifa ya UNESCO ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania inashiriki katika Jukwaa la Nne la Kimataifa la Maadili ya Akili Unde linaloendelea mjini Riyadh, Saudi Arabia, likiwakutanisha wawakilishi kutoka nchi mbalimbali duniani kujadili namna ya kuhakikisha maendeleo na matumizi ya akili unde yanaongozwa na maadili, uwajibikaji na kuhudumia maslahi ya jamii.

Jukwaa hilo linatoa nafasi kwa nchi na wadau mbalimbali kubadilishana uzoefu na kujadili masuala yanayohusu mustakabali wa akili unde, ikiwemo namna ya kuimarisha mifumo ya sera na utawala, kujenga uwezo na kuhakikisha teknolojia hiyo inatumika kwa kuzingatia haki za binadamu, usalama, usawa na uwajibikaji.

Kwa Tume ya Taifa ya UNESCO, ushiriki huo ni sehemu ya kuendelea kuunganisha Tanzania na UNESCO katika mijadala na ajenda za kimataifa zinazohusu sayansi, teknolojia, elimu, utamaduni na maendeleo ya jamii.

Tume inawakilishwa katika jukwaa hilo na Bi Fides Mallya, Afisa Programu kutoka Sekta ya Sayansi Jamii ya Tume ya Taifa ya UNESCO ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, anayeshiriki katika shughuli na mijadala mbalimbali inayoendelea katika jukwaa hilo.

TUME YASHIRIKI MJADALA WA AFRIKA

Katika jukwaa hilo, Tume ya Taifa ya UNESCO inashiriki pia katika mjadalawa viongozi na wadau kutoka Afrika unaolenga kujadili namna bara hilo linavyoweza kuwezeshwa ili kunufaika kikamilifu na maendeleo ya teknolojia ya akili unde.

Mjadala huo unaangazia umuhimu wa Afrika kuimarisha uwezo wake katika sayansi, teknolojia, utafiti, ubunifu na ujuzi wa kidijitali, pamoja na kujenga mazingira bora ya kisera na kitaasisi yatakayowezesha matumizi salama na yenye tija ya akili unde.

Kwa kushiriki katika mjadala huo, Tume inaendelea kufuatilia mwelekeo wa kimataifa kuhusu akili unde na kuchangia katika mijadala inayolenga kuhakikisha maendeleo ya teknolojia hiyo yanazingatia mahitaji ya jamii na yanachangia maendeleo jumuishi na endelevu.

USHIRIKI WA TUME WAIUNGANISHA TANZANIA NA UNESCO

Ushiriki wa Tume katika jukwaa hilo unaonesha nafasi yake muhimu kama kiungo kati ya Tanzania na UNESCO, kwa kuwezesha ushiriki wa nchi katika mijadala, programu na ajenda za UNESCO katika ngazi ya kimataifa.

Kupitia majukwaa hayo, Tume inaendelea kufuatilia maendeleo na mwelekeo wa kimataifa katika maeneo ya UNESCO, kubadilishana uzoefu na nchi nyingine na kutafuta fursa za ushirikiano zinazoweza kuchangia maendeleo ya Tanzania.

Katika eneo la akili unde, ushiriki huo unaipa Tume fursa ya kufuatilia mijadala kuhusu maadili, utawala na matumizi yanayowajibika ya teknolojia hiyo, huku ikiendelea kuhusisha mijadala ya kimataifa na mahitaji ya maendeleo ya Tanzania.

UJUMBE WA TUME WAKUTANA NA BALOZI

Katika mwendelezo wa ushiriki wa Tume katika jukwaa hilo, ujumbe wa Tanzania unaoshiriki katika shughuli za jukwaa umepata fursa ya kufanya kikao na Balozi wa Tanzania nchini Saudi Arabia.

Kikao hicho kimekuwa fursa ya kubadilishana taarifa kuhusu ushiriki wa Tanzania katika jukwaa hilo na kuimarisha uratibu kati ya ujumbe wa Tanzania na Ubalozi wa Tanzania nchini Saudi Arabia katika masuala yanayohusu shughuli za kimataifa.

Jukwaa la Nne la Kimataifa la Maadili ya Akili Unde linaendelea mjini Riyadh likiwa sehemu ya juhudi za kimataifa za kuimarisha ushirikiano katika kuhakikisha maendeleo ya akili unde yanaenda sambamba na maadili, uwajibikaji, haki za binadamu na maendeleo jumuishi.

BRIDGE Tanzania Yawajengea Vijana Uwezo wa Kujitegemea

 

GEITA: Kwa vijana walio nje ya mfumo rasmi wa elimu, kukosa ajira si lazima kuwe na maana ya kukosa kabisa fursa za kufanya kazi; wakati mwingine changamoto kubwa ni kukosa maarifa na ujuzi unaowawezesha kuzitambua na kuzitumia fursa zilizopo.

Hilo ndilo linalolenga kushughulikiwa na Mradi wa BRIDGE Tanzania, unaotekelezwa na Tume ya Taifa ya UNESCO ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania kwa kushirikiana na Serikali ya Jamhuri ya Korea Kusini, kwa kuwapatia vijana walio nje ya mfumo rasmi wa elimu elimu ya msingi na ujuzi wa vitendo unaoweza kuwawezesha kujiajiri na kushiriki katika shughuli za kiuchumi.

Katika Halmashauri ya Wilaya ya Geita, vijana 210 tayari wamepatiwa mafunzo kupitia mradi huo, huku baadhi yao wakianza kutumia ujuzi walioupata katika uzalishaji wa bidhaa mbalimbali, zikiwemo sabuni za miche, sabuni za maji na vyakula vya mifugo.

Mafunzo hayo pia yanahusisha kusoma, kuandika, kuhesabu na ujasiriamali, yakilenga kuwajengea vijana uwezo unaoweza kutumika katika maisha yao na katika mazingira ya soko.

Akizungumza wakati wa kikao cha Kamati ya Uongozi ya Wilaya (District Steering Committee) ya Mradi wa BRIDGE Tanzania kilichofanyika Nzera, Geita, Mratibu Msaidizi wa Kitaifa wa mradi huo, Adriano Adrian Hyera, alisema hadi sasa vijana 210 katika Halmashauri ya Wilaya ya Geita wamepatiwa mafunzo.

Alisema mradi huo unaweka mkazo katika kuwapa vijana fursa ya kupata maarifa na ujuzi ambao unaweza kuwasaidia kujenga uwezo wa kujitegemea.

“Lengo si kuwapa vijana mafunzo pekee, bali kuwajengea uwezo ambao wataweza kuutumia baada ya mafunzo ili kujipatia kipato na kujitegemea,” alisema Hyera.

Kwa mujibu wa muundo wa mradi, vijana ambao hawakupata fursa ya kukamilisha elimu ya msingi hupewa nafasi ya kujenga uwezo katika kusoma, kuandika na kuhesabu, kabla ya kuendelea na mafunzo ya ujuzi wa vitendo unaoendana na mazingira yao na fursa zinazopatikana katika soko.

Mtazamo huo unaweka msisitizo katika kuunganisha elimu na ujuzi wa vitendo, ili kijana anapomaliza mafunzo asiishie kuwa na maarifa ya darasani pekee, bali awe na uwezo wa kutumia ujuzi huo katika shughuli za uzalishaji na kujiajiri.

Katika utekelezaji wake Geita, mradi unawawezesha vijana kujifunza kwa vitendo na pia unatoa vifaa na mahitaji muhimu kwa ajili ya mafunzo, ili kuwapa nafasi ya kufanya mazoezi ya uzalishaji wakati wa kujifunza.

Baadhi ya vijana walionufaika na programu hiyo wamesema mafunzo yamewajengea uwezo wa kufanya shughuli mbalimbali za uzalishaji na kuwapa mtazamo mpya kuhusu namna wanavyoweza kutumia ujuzi wao kama njia ya kujipatia kipato.

Ujuzi huo unawapa pia nafasi ya kutengeneza bidhaa ambazo zinaweza kutumika katika jamii na, kwa kuzingatia ubora na mahitaji ya soko, kuwa sehemu ya shughuli zao za kiuchumi.

Kutoka elimu ya msingi hadi ujuzi wa soko

Kwa mtazamo wa mradi, elimu na ujuzi haviwekwi katika maeneo mawili tofauti, bali vinaunganishwa ili kumjengea kijana uwezo wa kutumia maarifa yake katika mazingira halisi.

Baada ya kujenga msingi wa kusoma, kuandika na kuhesabu, kijana hupewa ujuzi wa vitendo unaozingatia eneo analotoka na fursa zinazopatikana katika soko.

Hii inalenga kuwapa vijana ambao hawakumaliza elimu rasmi nafasi ya kupata ujuzi unaoweza kuwasaidia kushindana katika shughuli za kiuchumi pamoja na vijana wengine waliopitia njia rasmi za elimu na mafunzo ya ufundi.

Kwa maana hiyo, BRIDGE Tanzania inalenga kujenga daraja kati ya elimu, ujuzi na soko, badala ya kuishia katika utoaji wa mafunzo pekee.

Vijana wahimizwa kutumia fursa za mikopo

Akizungumzia hatua zinazofuata baada ya mafunzo, Hyera aliwashauri vijana kujiunga katika vikundi vya watu watano ili waweze kuchangamkia fursa za mikopo zinazotolewa na Halmashauri.

Alisema ushiriki katika vikundi unaweza kuwasaidia vijana kutumia ujuzi walioupata katika shughuli za kiuchumi na kutafuta fursa za kukuza shughuli zao.

Hatua hiyo inalenga kuhakikisha kuwa mafunzo wanayopata vijana yanaunganishwa na fursa za mitaji na uzalishaji, ili kuongeza uwezekano wa ujuzi huo kuleta matokeo katika maisha yao.

Majaribio yenye matarajio ya kupanuka

BRIDGE Tanzania ni mpango wa majaribio unaotekelezwa katika Halmashauri ya Wilaya ya Geita, Halmashauri ya Wilaya ya Masasi na Kaskazini A Unguja.

Mradi una lengo la kuwafikia vijana 3,000 katika kipindi cha miaka mitano, sawa na takribani vijana 600 kila mwaka.

Majaribio hayo yanatoa nafasi ya kutathmini namna ya kuwaunganisha vijana walio nje ya mfumo rasmi wa elimu na elimu ya msingi, ujuzi wa vitendo na fursa za kiuchumi.

Matokeo na uzoefu unaopatikana katika maeneo ya utekelezaji utasaidia katika kutathmini namna mfumo huo unavyoweza kuimarishwa na, baada ya tathmini, kupanuliwa katika maeneo mengine nchini.

Tume ya UNESCO katika utekelezaji

Utekelezaji wa BRIDGE Tanzania unaenda sambamba na juhudi za Serikali ya Awamu ya Sita za kuwawezesha vijana kupata maarifa, ujuzi na fursa za kushiriki katika shughuli za kiuchumi na maendeleo ya Taifa.

Kupitia Tume ya Taifa ya UNESCO, ushirikiano wa Tanzania na Serikali ya Jamhuri ya Korea Kusini umegeuzwa kuwa fursa ya kuwafikia vijana ambao kwa sababu mbalimbali hawapo katika mfumo rasmi wa elimu.

Tume ya Taifa ya UNESCO, kwa jukumu lake la kuratibu, kutathmini na kufuatilia utekelezaji wa shughuli za UNESCO nchini, inaendelea kushirikiana na Serikali na wadau mbalimbali katika kuhakikisha programu zinazotekelezwa zinachangia mahitaji na vipaumbele vya maendeleo ya Tanzania.

Kwa BRIDGE Tanzania, msisitizo ni kuhakikisha kijana aliye nje ya mfumo rasmi hapotezi fursa ya kujenga uwezo. Badala yake, anapewa nafasi ya kujifunza, kupata ujuzi na kuutumia katika kujenga maisha yake.

Kikao cha Kamati ya Uongozi ya Wilaya kilichofanyika Nzera, Geita, kilitoa nafasi kwa wadau kupitia utekelezaji wa mradi, mafanikio, changamoto na hatua zinazoweza kuchukuliwa ili kuongeza manufaa yake kwa vijana.

Kwa vijana hao 210 wa Geita, safari inaanzia katika kujenga msingi wa elimu na ujuzi; lakini lengo kubwa ni kuwawezesha kutumia uwezo huo katika ulimwengu halisi wa kazi, uzalishaji na kujitegemea.

Young Innovators in Action as Msalato Girls Launch Technology Bootcamp

DODOMA, TANZANIA — September 8, 2026.

Day One of the Bootcamp at Msalato Girls Secondary School in Dodoma began with the girls taking an active role in the learning process.

Working in groups, the students engaged in discussions, sharing ideas and exploring different challenges that could be addressed through technology.

The discussions gave the girls an opportunity to work together, listen to different perspectives and develop ideas as a team.

After the group discussions, the students came together for presentations.

Standing before the whole class, the groups presented the ideas they had developed during their discussions, giving each student an opportunity to participate and share what her group had explored.

Through this process, the girls were beginning to build important skills in teamwork, communication, confidence and problem-solving.

It was the first practical step of the Bootcamp—moving from discussion to presentation, and creating a foundation for the hands-on technology sessions that followed.

Day One had begun with an important lesson: ideas become more powerful when they are shared, challenged and developed together.

TBN NA PSSSF WAJENGA USHIRIKIANO WA KIMKAKATI KUPANUA ELIMU YA HIFADHI YA JAMII

Mwenyekiti wa Mtandao wa Wanablogu Tanzania (TBN), Beda Msimbe (Kushoto) akizungumza mara baada ya kupokea timu ya maofisa wa PSSSF ilipotembelea Makao Makuu ya Mtandao wa Wanablogu Tanzania (TBN) yaliyopo Kijitonyama, Dar es Salaam. Kulia ni Mkuu wa Msafara wa PSSSF, Abdul Njaidi.

Na Mwandishi Wetu TBN, DAR ES SALAAM.

Mtandao wa Wanablogu Tanzania (TBN) umeingia kwenye ushirikiano wa kimkakati na Mfuko wa Hifadhi ya Jamii kwa Watumishi wa Umma (PSSSF) kwa lengo la kutumia nguvu ya vyombo vya habari vya kidijitali kuwafikia wananchi wengi zaidi kwa elimu kuhusu hifadhi ya jamii, pensheni na uwekezaji.

Ushirikiano huo umejadiliwa wakati timu ya maofisa wa PSSSF ilipotembelea Makao Makuu ya TBN, Kijitonyama jijini Dar es Salaam, ambapo pande hizo zilikubaliana kushirikiana katika utoaji wa taarifa sahihi na uelimishaji wa umma kupitia majukwaa ya kidijitali.

Mwenyekiti wa TBN, Beda Msimbe, alisema mtandao huo wenye zaidi ya wanachama 200 nchini na Diaspora una uwezo mkubwa wa kuifikisha elimu hiyo kwa wananchi kupitia majukwaa mbalimbali ya wanachama wake.

Msimbe alisema TBN iko tayari kutumia uzoefu na wigo wake kuwasaidia wananchi kuelewa huduma zinazotolewa na PSSSF, huku akisisitiza umuhimu wa wanachama wa mtandao huo kupata mafunzo ya kina kuhusu hifadhi ya jamii ili waweze kutoa taarifa sahihi na zenye tija.

Kwa upande wake, Mkuu wa Msafara wa PSSSF, Abdul Njaidi, alisema ushirikiano huo ni sehemu ya jitihada za mfuko kuwafikia wananchi kwa ufanisi zaidi kwa kushirikiana na wadau wa habari.

Njaidi alisema PSSSF itafanyia kazi mapendekezo yaliyowasilishwa na TBN, akisisitiza dhamira ya mfuko kuhakikisha wananchi wanapata uelewa mpana kuhusu pensheni, hifadhi ya jamii na uwekezaji unaofanywa kwa manufaa ya wanachama na Taifa.

Naye Mdhamini wa TBN, Issa Michuzi, alisema mtandao huo una uzoefu mkubwa katika habari za kidijitali na uko tayari kuwa kiungo kati ya PSSSF na wananchi.

“TBN ipo tayari kushirikiana na PSSSF kuhakikisha elimu ya hifadhi ya jamii inawafikia wananchi kwa lugha nyepesi, sahihi na inayoeleweka kupitia majukwaa ya kidijitali,” alisema Michuzi.

Katibu wa TBN, Rahel Pallangyo, alisema matumizi ya majukwaa ya kidijitali yanaweza kusaidia kupanua wigo wa elimu hiyo, hususan kwa wananchi ambao hawajafikiwa kikamilifu na taarifa kuhusu hifadhi ya jamii.

Ujumbe wa PSSSF uliongozwa na Abdul Njaidi na kuwajumuisha Regina Kumba, Grayson Mgunda na Doreen Lyimo, huku TBN ikiwasilishwa na Beda Msimbe, Rahel Pallangyo, Cathbert Kajuna na Issa Michuzi.